Monthly Archives: august 2008

Tur: Smørkletten

Turen til fjellet Smørkletten startar på parkeringsplassen på Kleppa, ca 5 km køyretur opp frå Sognefjorden og går gjennom skiområda på og over Kleppa.

Når du har parkert går du til botnen av slalombakken for å byrje oppstiginga, i venstre kant a bakken mot granfeltet, til Øvstestølen. Alternativt kan du gå skogsløypene opp som går gjennom granfeltet. Den lengste tek deg ut mot der du kan gå til Eggja via Vålamyri for så å svinge tilbake mot Øvstestølen.

Frå Øvstestølen følgjer du skiløypa halvveges mot Damefall før du tek av på ein sti som går vestom skiløypa. Denne kan ta deg i fleire til plassar, alt frå Eggja over Smørkletten, Rjupeskar og Kjeringi i nord og Stokksete i nordaust.

Etter eit kort stykke frå du forlot skiløypa for å gå på stien, kjem du til eit kryss der stien mot Eggja og Smørkletten tek av i retning nordvest. Mesteparten av tida følgjer du ei kraftline før du går opp på Smørkletten på ca 815 moh. Terrenget er lyng og litt myrområder. Ingen fjell eller bratte parti skal forserast. Kven som helst kan gå turen. Om sommaren kan du nyte snacks som blåbær, blokkebær og molter. Ein kan fint gå turen med joggesko dersom det ikkje har regna eit par dagar.

Netbooks / mini-berbare, moden nok teknologi?

Mange leverandørar tilbyr små berbare. Vi har Asus EEE PC, Acer Aspire One, MSI Wind og Dell kjem på bana med sin. Eg har ei tid ønskt meg ein mindre pc som eg lett kunne ta med meg samtidig som at han ikkje var så knøtt liten at han var vanskeleg å skrive touch på. Eg fekk sjå ein Asus EEE PC 900 hjå ein lokal forhandlar. Tastaturet vart for lite. Acer Aspire One har fått mykje lovprising i fleire testar og hadde eit større tastatur. Eg ønskte versjonen med Windows XP slik at eg fekk med den siste straumgjerrige Intel Atom cpu, 1 GB minne og 120 GB hard disk. Forrige helg tinga Acer Aspire One A150 og mottok han på onsdag.

aspire1Eg pakka ut maskina og sette i batteriet. Totalinntrykket før eg starta ho var veldig bra. Acer Aspire One er av passeleg storleik og sidan skjermen vippar opp og frå underdelen får ein ein opning mellom skjermen og underdelen slik at ein kan få eit godt grep når ein skal bere maskina rundt. Ho var perfekt, men kor lenge var Adam i paradis?

Den store overraskinga kom når eg starta maskina. Vifta kom på nesten umiddelbart og var særdeles aggressiv og høglydd. Eg trudde vifta kom til å roe seg når maskina var ferdig med klargjeringa av Windows og oppsett av basis system. Stor var overraskinga at dette heldt fram, sjølv når eg brukte maskina til lette skriveoppgåver og surfing på internett. Det hjelpte ikkje å endre straumsparinginnstillingane i Windows frå berbar til maksimal batteridrift eller andre. Det var akkurat det same om maskina gjekk på straum eller på batteri. Eg sjekka at cpuen justerte farten etter belastning. Cpuen kan ligge på 0-4% belastning og disken er «arbeidslaus», men likevel går vifta på nivå 2 og høyres ut som ein liten hårfønar. Nivå 3 slår inn når ein surfar litt på nettet og treff sider som www.vg.no med mykje flash. Nivå 1 har eg berre høyrt akkurat etter varm omstart. Eitt eller to sekund og så er ho tilbake på nivå 2. Spesielt merkar ein det når maskina står på eit bord. Det virkar som om bordet gir resonans til viftestøyen. Det gjeld trebord så vel som bord med laminerte sponplater. Viftestøyen er eit torturinstrument. Eg har knapt høyrt verre støy enn for 5 år sidan då ein del berbare hadde Pentium 4 desktop prosessorar.

Eg tenkte eg skulle presse maskina litt for å provosere vifta til å gå på nivå 3 ei stund og sjå om vifta «gjekk seg til». To instansar av SuperPI vart starta. Sidan prosessoren har hyperthreading hjelper det ikkje med ein instans sidan programmet berre belastar deler av prosessoren då. Samtidig sette Eraser til å viske ubrukt plass på hard disken. I følgje oppgavebehandlingen i Windows hadde prosessoren full belastning og disken fekk mykje å gjere. Sjølv om maskina stod på i nesten 2 timar med dette, merka eg ikkje anna enn at vifta gjekk på meir enn nivå 2.

Til samanlikning sit eg med ei Toshiba SAT A100-998 med ein Core 2 Duo på 1,66 ghz. Under Vista på balansert straumstyring på batteri, når eg skriv dette, stopper vifta i lengre periodar. I motsetning til på Acer Aspire One høyrer du nesten ikkje vifta. Turtalet er mykje lågare enn på Acer Aspire One. Toshibaen si vifte går ikkje kontinuerleg. Ho startar, går 20 sek og stoppar for eitt til fleire minutt.

Eg synes det er svært merkeleg at Acer Aspire One med Intel Atom, som berre skal bruke 4 watt, skal trenge så mykje kjøling. Eg sjekka temperaturane med SpeedFan XP og dei låg på 37-42 grader, ikkje spesielt høgt. SpeedFan XP greier ikkje å styre vifta på maskina. Temperaturane på min Toshiba er i same området, men ho er svært roleg i forhold til Acer Aspire One. Biosen på min Acer Aspire One var siste versjon 3114, så eg kan ikkje få testa om ein ny bios kan hjelpe på dette.

Eg har søkt på nettet og funne at mange har problem med vifta på Acer Aspire foum. For eksempel:

I går såg eg over ein test av MSI Wind som er ei tilsvarande maskin på Techreport. Her blir det òg nemnt at vifta går konstant, sjølv om støyen skal vere liten. Det blir kommentert at batteritida er dårleg og peika til Intel sitt chipset:

The culprits for this mediocre battery life are likely unit’s 3-cell battery along with the power draw of Intel’s less than frugal 945 chipset.

Frugal tilsvarer sparsomleg på norsk. Det er klart at dei meiner at straumforbruket til 945 chipsettet ikkje er lågt nok. Det kan nok forklare kvifor vifta går så mykje. Tomshardware syner kor mykje som går med i ein test med ein Amd X2 2000+ som berre dreg 8 watt. Sjølv om dette er stasjonert utstyr indikerer det at straumforbruket er vesentleg høgare enn konkurrentane.

Dei som skal kjøpe ein slik mini-pc må få høyrt på han før dei kjøper han. Du kan gjere det i ein butikk eller du kan starte ho og høyre korleis vifta går når ho står aller først ved val av språk i Windows. Er det mykje støy kjøper du ho ikkje og bruker angreretten dersom du har handla på nettet.

Nostalgi – ZX Spectrum 48k

zxspectrum48kEg har gått tilbake til barndomen i sommar og funne tilbake til maskinene eg hadde på tidleg/midten av 80-talet (83-86). Her ligg mange gode minner.

ZX Spectrum 48k var den andre datamaskina mi. Eg hadde ei Sharp MZ-80, men ho vart bytt inn mot den langt meir populære ZX Spectrum 48k i det lokale s-laget. Eg skal ikkje gå i detalj om maskina sidan du kan lese meir om ho på Wikipedia. I forhold til dagens maskiner er ikkje spesifikasjonane noko, men giss om det var mykje moro for det. Med ein liten svart-kvit-tv på rommet hadde eg maskin som kunne underhalde med eit rikt utval av spel. Når eg ville spele i fargar, tok eg maskina med til stova og kopla ho til farge-tven.

I dei dagane kom ikkje spel på diskettar eller cdar. Nei, den gode gamle kassetten var distrubusjonsmediumet. Utvalet av blad var stort på Narvesen og i desse var det program i programmeringsspråket Basic som ein kunne taste inn og sjå resultatet av. På denne måten lærte eg meg ein basisnivå av Basic som lot meg skrive eigne program. Eg hugsar eit spel eg skreiv saman med andre diverre vart det refusert av eit norsk datablad som eg ikkje hugsar namnet på i dag.

Av spel minnes eg 3D Starstrike, Manic Miner, Jet Set Willy, Atic Atac, 3D Tanx, Elite og masse andre. Alle desse vil du finne informasjon om på World of Spectrum. Her finn du òg lenker til emulatorar og filer med spela som du kan laste ned og spele. Er du godt vaksen så kan du oppleve litt av barndomen din. Er du barn, kan du få innsikt i underhandling frå tida før og rundt du var påtenkt. Eg er sikker på att mange av desse spela er like underhaldande i dag som dei var for 25 år sidan.

Windows Vista er vid open for ondsinna kode

Historia finn du på searchsecurity.techtarget.com og er skremmande lesing:

To forskarar har funne ut korleis ein kan omgå all minnesikring i Windows Vista. Ved å dra nytte av korleis nettlesarar, spesielt Internet Explorer, handterar skript og .NET-objekt har dei kunne lasta kva som helst slags innhald inn på kva som helst plassering på ein brukar si maskin. Angrepet dreg nytte av akitekturen til Vista og måten Microsoft valde å sikre Vista på. Det fantastiske/utrulege er at angrepet er gjenbrukbart. Slik eg forstår det baserer ein del av angrepet seg på at .NET-objekt blir av Vista sett på som sikre. Microsoft har ikkje tenkt at dei kunne brukast som hjelp for angrep.

For meg ser det ut til at Microsoft har gjort ein kjempebrølar i integrasjonen av Internet Explorer i operativsystemet.

Bør ein stille spørsmål ved resultatet frå ulike testprogram for yting?

Ein artig liten sak plukka opp her: Hardware.no. Saka stammar frå Arstechnica med ein test av Via Nano CPU.

Det kan sjå ut som om i staden for å sjekke om tillegg som SSE2, 3Dnow mm. er til stades, les Futuremark heller CPUID og brukar dette for å finne ut kva for tillegg ein skal aktivere. På Via sin nyaste chip kan ein byte ut CPUID. Ved å bruke identifikasjon for AMD eller Intel, blir resultata betre.

Takk til Posten for at dei har vorte så dårlege

Henta mi andre pakke frakta med Tollpost under 24 timar ettar at ho var sendt frå Komplett. Her er framdrifta tidleg 01.08.08:

1 av 1 kolli Inn på terminal.             LARVIK  2008-07-31 15:52
1 av 1 kolli Inn på utgående enhet.       LARVIK  2008-07-31 16:18
1 av 1 kolli Inn på terminal              OSLO    2008-07-31 20:19
1 av 1 kolli Sortert til port på terminal OSLO    2008-07-31 20:20
1 av 1 kolli Inn på utgående enhet.       OSLO    2008-07-31 21:18
1 av 1 kolli Inn på terminal              SOGNDAL 2008-08-01 06:26
1 av 1 kolli Opplastet for utkjøring.     SOGNDAL 2008-08-01 07:30

Dei siste pakkane som Posten har frakta har gått frå Sandefjord til Oslo for å ta turen til Bergen, tilbake Sogndal og utover til meg. Turen med Posten tek minst 2 dagar eller opp til 3 dagar. Med Tollpost går pakken direkte og frakta er rimelegare enn hos Posten eg har det tinga ca. 24 timar etter det går frå Komplett. Eg får både i pose og sekk. Heretter blir det berre Tollpost som tel når eg kjøper ting frå Komplett eller andre butikkar som tilbyr dette.

Utpininga eller effektivisering, som det så fint vert kalla, av Posten har vore positivt for meg sidan eg har eit anna og betre tilbod. Stakkar dei som ikkje har same vala og må bruke posten samtidig som tenesta har vorte dårlegare. Minner meg mykje om den konkurranseutsette internett-tilgongen. Eg sit framleis med maks 1,5 Mb adsl. Her skjer det ikkje noko så lenge det ikkje er økonomisk levedyktig å bygge ut kraftigare kapasitet. AP og kompaniet har nok same fiolett/blå fargen i desse sakene som opposisjonen. Infrastruktur som eit verkemiddel for distrikta kan vi berre gløyme.