Observasjonar og tankar frå meg som tilskodar til drama i Sogndal kommune. Du kan gå til Sogn Avis, Firda og NRK og søke på namnet til ordføraren for å få opp ei kronologisk liste med saker som relaterer seg meir eller mindre til historia.
April 2024 – Stridsøks gravlagt
La oss først jobbe oss bak til slutten av april 2024. På dette tidspunktet virka det som om stridsøksa mellom ordføraren, varaordføraren og kommunedirektøren vart gravlagt: Adresserte «elefanten i rommet»: – Me set strek over det som har vore
Ølmheim kunne vidare fortelja at i forkant av formannskapet hadde han Skinlo og Bøyum hatt eit nytt møte.
– Det var òg veldig fint. Der snakka me om at me set strek over det som har vore, både det eine og det andre som har skjedd dei siste månadene, og me ser framover til beste for Sogndal kommune.
Etter dette vart det stilt over sommaren og utover hausten. Det kom ei lita sak 1.11.24 i Sogn Avis som tyda på at ting var på normalen: Ølmheim om kjemien med Skinlo: – Nokon vil framstilla det verre enn det er
Ølmheim hadde følgjande svar:
– Eg tykkjer det er grei samhandling mellom ordføraren og administrasjonen.
Desember 2023 – Varsel
Vi må gå lenger tilbake i tid. På slutten av 2023 kom det eit varsel til kommunedirektøren om at ordføraren skulle ha eit rusproblem. Varslet vart handtert internt. Eg trur ingen, eller svært få, ville visst om ikkje ordføraren sjølv, på skotårsdagen 29.2.24, stod fram med saka i Firda og seinare Sogn Avis:
Har inga erfaring med varsel og handtering, men det var ikkje noko vesentleg eg reagerte på. Alt virka handtert greitt for meg. Tidlegare advokat og ekspert på kommunal- og forvaltingsrett har Roald Hopsnes har vurdert handsaminga og konkludert med:
– Kva synst du om den måten å gjera det på?
– Eg reagerer ikkje på det. Viss han hadde sprunge rundt på kommunehuset og snakka høgt om det, så hadde det vore noko heilt anna. Men får han ei bekymringsmelding er det nettopp det han skal gjera: han skal ta det opp med den det gjeld. At han informerer om hjelpetilbodet som finst, tenkjer eg er heilt naturleg. Det betyr ikkje at han meiner det er sikkert at ordføraren har eit problem.
Eg har forståing for at slike varsel, utan å ta stilling til innhaldet, kan oppfattast sårande og krevjande for den varslet gjeld. Vi er alle ulike og vil takla noko slikt forskjellig.
Desember 2024 – Full fyr
24.11.24 kom innlegget: Ei øydeleggjande bekymringsmelding av Georg Arnestad. Innlegget vart følgt av eit par artiklar den 27.11.24 frå tidlegare arbeidsgivar og leiar til ordføraren:
Etter dette trudde eg det var siste blaffet i saka. Stridsøksene vart gravlagde i april og ting var bra no. Roa ville senke seg igjen, men eg tok grundig feil.
Lunta brann og 7.12.24 kom følgjande sak i Sogn Avis: Bak døra høyrde ordføraren at det var han dei prata om. Då skrudde han på opptaket. Eg las saka og vart overraska over bruken av skjult opptak av ordføraren, og ikkje minst framferda og tonen i samtalen. Ordføraren er overtydd om at det hadde vore eit møte mellom tidlegare leiar til ordføraren, kommunedirektøren og politikarkollegaen på Campus. Ordføraren gir ikkje politikarkollegaen høve til å sjekke kalendaren sin sidan han ikkje hugsar noko slikt møte. Vil du ha fram fakta, kan ein ikkje la kjenslene styre seg. Her er eit utsnitt av samtale, det i utheva skrift er ordføraren som snakkar:
– I vinter var det eit møte mellom Odd, Skinlo og deg på Campus. Kva var det faglege innhaldet i det møtet?
– Nei, det kan eg ikkje hugse. På Campus?
– Du kan ikkje hugse? Det er lurt å ikkje lyge.
– Når var det i så fall?
– Det må du vite sjølv. Har du hatt eit møte med Jon Håkon Odd og Skinlo i vinter som var?
Menes tek ein tenkjepause.
– Nei, eg kjem ikkje på at eg har vore i noko møte med dei.
– Du har ikkje møtt dei på Campus?
– Nei, eg trur eg ikkje eg har snakka med han Jon Håkon på lenge. I alle fall ikkje i møtesamanheng.
– Du har ikkje møtt han på Campus? Eg trur du veit det sjølv.
– Nei, det var i alle fall ikkje eit møte. Eg kan ikkje hugse det.
– Skinlo då, har du møtt han? Då lurer eg på det faglege innhaldet.
– Viss du har ein dato, kan eg sjekke i kalenderen min.
– Eg trur ikkje du har så dårleg minne. Det er ikkje lurt å lyge, for då lyg du deg inn i noko.
– Kva er dette for noko? Eg har ikkje vore med i eit eige møte med dei to.
For første gong i samtalen kan vi høyre ein gryande irritasjon i stemma til Menes.
De får lese resten sjølve, inkludert etterspelet som inkluderer meir skjulte opptak. Det er heilt klart at vi er tilbake til det verkande såret – varslet i desember 2023. Ordførar har ikkje lagt det bak seg. Møtet ordføraren meinte hardnakka hadde funne stad, har ikkje funne stad:
Kommunedirektøren tykkjer det er vanskeleg å kommentere saka. Samstundes er det nokre faktaopplysingar han tykkjer er viktige å få fram.
– Det har aldri funne stad noko møte eller samtale mellom Arnstein Menes, Jon Håkon Odd og underteikna i denne perioden…
Eg reagerer kraftig på ordføraren si framferd. Bruken av skjult opptak er for meg eit grovt tillitsbrot. Aggressiviteten i framferda overfor andre, referert i artikkelen, er heller ikkje noko som er ein leiar verdig. Ordføraren kan kjenne seg såra, men ein kan IKKJE la seg styre av kjensler og antakingar. Å gå hardt ut på faktafeil vinn aldri tillit. Eg minner om at ordføraren er den øverste folkevalgte tillitspersonen i ein kommune. Store norske leksikon seier mellom anna dette om ordførarrolla:
Ordførere vil gjerne søke å representere alle innbyggere i kommunen og fungere som brobyggere, uten selv å fronte kontroversielle politiske saker.
11.12.24 skrur det seg til meir: Politisk bråk i Sogndal blir advokatmat. Ordføraren engasjerer advokat John Cristian Elden som vil levere eit varsel mot Sogndal kommune på vegne av ordføraren. Påstanden er at ordføraren har blitt motarbeidd i kommuneadministrasjonen. Like etter bryt Sogndal Høgre samarbeidet med Arbeidarpartiet.
Det er vanskeleg å forstå korleis ting har endra seg sidan perioden april til tidleg november 2024. Kor mykje lit kan vi gi uttalingane til ordføraren i denne perioden? I beste fall er dei eit forsøk på å dekke over realitetane i håp om at sår vil gå over. I verste fall har ordføraren gjort som han hevdar andre gjer, lyge. I staden for å framstå som ein brobyggjar virkar det som ordføraren meiner at alt og alle er etter han.
I artikkel den 12.12.24: Hadde han sett seg sjølv utanfrå, trur eg han hadde forstått at dette ikkje er normal åtferd har tidlegare advokat og ekspert på kommunal- og forvaltingsrett Roald Hopsnes uttala seg. Overskrifta er rimeleg grei, eg stiller meg bak ho. Dette er ikkje normal framferd.
Arild Bjørk 