Kva er algoritma?

Denne veka var det igjen ei høyring USA av huset med toppsjefane for Google, Twitter og Facebook. Eg såg deler av direktesendinga på Engadget og ei kortare oppsummering seinare. Eg kunne drege fram mykje sidan du får ein del brusing med fjøra frå politikarane. Dei krev ja- eller nei-svar på kompliserte spørsmål. Men eit sentralt spørsmål rundt tenestene er «algoritma» som var med å radikalisere folk.

Facebook forlot eg for eit par år sidan. Twitter har aldri interessert meg. Men eg har framleis ein konto hos Google og kjenner godt til søketenesta, annonsenettverk og Youtube.

Annonsenettverket deira lærer av aktiviteten din med tanke å levere deg annonser du er interessert i. Ideen er at dei som kjøper annonser skal være sikra ein større sjanse for at du klikkar på annonsa og handlar hjå dei. For ein del år sidan slo eg det av. Eg handla for ungane på nettet og bli servert annonser på ungeklede i veker etter ein handlerunde var irriterande. Når det er sagt, har nettannonser over tid blitt å skjemmande at eg blokkerer dei med uBlock Origin. Eg orkar ikkje lenger den visuelle støyen frå annonsene.

Google Search er kort og godt den beste søketenesta. Microsoft Bing har eg prøvd, sidan eg også har Microsoft-konto, men Google leverer best. Med ein Google-konto, vil Google bruke din søkeaktivetet til å filtere og føre opp dei lenkene som dei meiner vil vere mest relevante med tanke på tildlegare aktivitet. For eigen del er det til stor nytte når eg er på jakt etter fakta innanfor IKT, bilar osv. Eg blir betre til å formulere meg over tid på søka på eit tema, men saman med hjelpa i bakkant frå Google får eg mine relevante treff høgt oppe i dei første 10 søketreffa. Eg har prøvd DuckDuckGo og Qwant som er meir personvernretta, men det hjelper lite når treffa ikkje er like gode. Det kan vere verd å nemne at eg ser same tendens frå statistikken min. Google er standard for brukarane som finn sidene mine. Innslaget av andre søketenester, som Bing og Kvasir, kan samla teljast på ei hand i løpet av ei veke.

Youtube har også ei tilsvarande algoritme som lærer av kva du har sett på. I hovedsak er interessa mi innafor IKT, men det hender at deg tek avstikkarar innanfor andre tema som historie, bilar, filmvurdering, musikk osv. Avhengig av kor lenge avstikkaren varer, vil det auke på med framlegg til lignande videoar innanfor tema. Det kunne være irriterande når eg ikkje var interessert i tema lenger. Løysinga er simpel. Tek du ein avstikkar på eit tema utanfor ditt ordinære interesseområda, stoppar du berre logginga. Har du gløymt stoppe kan du berre slette oppføringane i loggen og framlegga vil felle bort.

Der eg har stor nytte av gode verktøy, som gir det eg fagleg er interessert i, ser eg at den same støtta kan grave deg ned i konspirasjonsteoriar. Startar du eit slikt løp vil f.eks. Youtube hjelpe deg å finne lignande innhald. Algoritma trur du er interessert i dette sidan du har sett (mykje) lignande innhald tidlegare. Det blir som om bibliotekaren finn andre lignande bøker til deg basert på det du har lånt tidlegare. Eller Netflix som gir det framlegg på filmar som du bør sjå basert på filmar du allereie har sett.

PS! Under Data og personlig tilpassing kan du justere innstilingane for kva Google loggar og kor lenge dei tek vare på det. Du kan også slå det av, om du ikkje vil ha støtte.

Legg att eit svar

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com logo

Du kommenterer no med WordPress.com-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Google photo

Du kommenterer no med Google-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Twitter-bilde

Du kommenterer no med Twitter-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Facebook-foto

Du kommenterer no med Facebook-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Koplar til %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.