Problemet kom etter ei eller anna oppdatering, men løysinga er som følgjer:
Den automatiske oppdateringa varsla om at det var nokre oppdateringar tilgjengelege. Eg starta oppdateringa og filene vart lasta ned, men under installasjonen stoppa det med ei feilmelding om at ein pakke, open-office.org-common, inneheldt ei fil utan namn. Etter eit søk på nettet fann eg løysinga:
Deretter er det berre å køyre oppdateringa og alt fell på plass.
I Ubuntu 10.04 er det alltid eit ekstra spørsmål etter at du har valt å slå av, starte på nytt eller logge ut. Etter ei tid vart det litt irriterande. Eg har ikkje bruk for funksjonaliteten sidan maskina ikkje har nokon kritisk verdi i eit datasystem. Det tok ikkje lenge før eg fann korleis dette skulle fjernast:
Ubuntu 10.04 LTS er prega av Apple Mac sitt operativsystem ved at dei har endra layout på kor du finn knappane for mininimering, maksimering og lukking. I standard installert Ubuntu 10.04 LTS er knappane på venstre side på toppen av eit vindauge. For ein som ikkje brukar Mac er det uvant å ha det slik, men det er enkelt å rette på slik at ein får ein layout som er slik som Windows, utan å skifte tema/utsjånad:
Her er det du gjer:
No skal knappane vere på plass i Windows-stil.
Eg testa speglkopiering av disken på min Compaq HP Mini 730eo med ein treg Intel Atom N270 prosessor. For å få det til å gå raskast mogleg er det lurt å nulle ut ledig plass. Det er ikkje vits i at verktøya kastar vekk tid på å pakke restar av filer som er sletta eller tilfeldige data som måtte ligge att på ei testmaskin.
Eg hadde sett opp Xubuntu 10.04 med passord for å logge på og kryptere alt innhald heimemappa. Berbare pcar som er mykje med på reis bør alltid krypterast slik at uvedkomande ikkje kjem til data dersom maskina forsvinn. Eg testa eit skript som skulle generere ei lita og ei stor fil med nullar i heimekatalogen. Under testinga la eg merke til at det var veldig treg skriving til disken. Når skriptet fungerte som det skulle, flytta eg det over til ein katalog som ikkje var kryptert. Nei, eg kunne ikkje køyre skriptet i heimemappa mi. Den underliggande krypteringa ville føre til at ledig plass på disken vart fylt med tilfeldige data og ikkje nullar. Eg testa skriptet att i den nye plassering og så vesentleg skilnad i ytinga.
Her er skriptet eg nytta for å vurdere skilnad i hastigheit:
rm *.txt
dd if=/dev/zero of=kort.txt bs=1M count=500
dd if=/dev/zero of=lang.txt bs=1M count=2000
Den første lina fjernar eventuelle txt-filer i mappa skriptet køyrer i. Den andre lina lagar ei fil med namnet kort.txt med nullar på ca 500 MB. Den siste lina lagar ei fil med namnet lang.txt på ca 2 GB. Resultat av dei ulike køyringane:
I ukryptert mappe
524288000 byte (524 MB) kopiert, 11,0566 s, 47,4 MB/s
2097152000 byte (2,1 GB) kopiert, 60,5938 s, 34,6 MB/s
524288000 byte (524 MB) kopiert, 10,5128 s, 49,9 MB/s
2097152000 byte (2,1 GB) kopiert, 58,0929 s, 36,1 MB/s
524288000 byte (524 MB) kopiert, 9,88656 s, 53,0 MB/s
2097152000 byte (2,1 GB) kopiert, 60,076 s, 34,9 MB/s
I kryptert heimemappe
524288000 byte (524 MB) kopiert, 46,9183 s, 11,2 MB/s
2097152000 byte (2,1 GB) kopiert, 186,47 s, 11,2 MB/s
524288000 byte (524 MB) kopiert, 45,9577 s, 11,4 MB/s
2097152000 byte (2,1 GB) kopiert, 190,433 s, 11,0 MB/s
524288000 byte (524 MB) kopiert, 45,7656 s, 11,5 MB/s
2097152000 byte (2,1 GB) kopiert, 184,776 s, 11,3 MB/s
Det er ein vesentleg reduksjon i skrivehastigheit i den krypterte heimemappa.
Fullstendig kryptert disk
(Dette er berre tilgjengeleg på alternativ installasjon-cd av dei ulike Ubuntu-variantane.)
524288000 byte (524 MB) kopiert, 23,5097 s, 22,3 MB/s
2097152000 byte (2,1 GB) kopiert, 129,156 s, 16,2 MB/s
524288000 byte (524 MB) kopiert, 27,1944 s, 19,3 MB/s
2097152000 byte (2,1 GB) kopiert, 127,024 s, 16,5 MB/s
524288000 byte (524 MB) kopiert, 23,0415 s, 22,8 MB/s
2097152000 byte (2,1 GB) kopiert, 129,141 s, 16,2 MB/s
Også her er det ein vesentleg skilnad mot ukrypterte data.
Det kan sjå ut til at ein fullstendig kryptert disk er raskare enn kryptert heimemappe, men då må ein hugse på at heile systemet er kryptert som fører til at alt blir like tregt. Med kryptert heimemappe er det berre dine personlege filer samt filer med innstillingar og data til ulike program som blir lagra kryptert og påvirka av den lågare farten. Programfiler og modular osv ligg i ukrypterte mappestrukturar og vert lasta med maksimal fart.
Konklusjon
Skal du velje ein av delene bør du velje kryptert heimemappe.
Eg testa Xubuntu 10.04 LTS når han kom. Eg greidde å kople til nettverksdisken min, men han ville ikkje opnast i utforskaren (Thunar). Tenkte eg skulle teste igjen etter at det har gått 3 månadar og vel 160 MB med oppdateringar, men problemet var framleis der. Eg søkte litt etter løysingar og løysinga fann eg her:
http://ubuntuforums.org/showpost.php?p=8784294&postcount=207
Når eg køyrde lina:
såg det ut til fuse mangla i Xubuntu. Det er merkeleg at ein gløymer ein essensiell komponent når ein legg opp til å bruke Gigolo til å handterar nettverksdiskar.
Deretter var det berre å få på plass det andre. Her må du bytte ut username med ditt brukarnamn og/eller repetere lina for kvar brukar som skal bruke løysinga:
sudo gpasswd -a username fuse
Til slutt må du opne brukaren si mappe i utforskaren. I utforskaren må du slå på visning av skjulte filer. I Linux er alle filer og mapper som startar med punktum skjulte. Ergo vil du først sjå mappa .local når du har slått på visning av skjulte filer. Dobbelklikk på .local og deretter share og til slutt mappa applications.
Deretter opnar du mousepad eller tilsvarande tekstredigerer og legg inn følgjande tekst:
og lagrar denne som fila defaults.list i mappastrukturen .local/share/applications/ til brukaren. Til slutt kan det vere lurt å logg ut og så inn att for at det skal fungere.
Etter testinga av diverse Linux-versjonar la eg tilbake eit gamalt Windows-diskbilete med Microsoft Security Essentsitials. Eg oppdaterte all programvare inkludert Thunderbird e-postklient til versjon 3.1. Når eg skulle lese e-posten min, tok det svært lang tid før Thunderbird var klar.
Etter litt sjekka eg prosessbruk for prosessane i Oppgavebehandling. Til mi store overrasking var det ikkje Thunderbird som skapte problemet. Det var MsMpEng.exe (Microsoft Security Essential) som gjorde krav på det meste av ressursane. I vedlagde bilete er ikkje denne på meir enn 52%, men på forsøka mine har den faktisk vore oppe i 99%. Eg køyrer andre antivirusprogramvare som F-prot, Immunet og Panda Cloud Antivirus, men eg har ikkje opplevd noko slikt tidlegare. Konklusjonen er enkel:
Ikkje bruk Microsoft Security Essentials dersom du brukar Thunderbird som e-postklient!
I går posta eg ei melding der eg var skuffa over Ubuntu 10.04 LTS sidan vifta aldri stoppa. Greitt nok at ho gjekk for det meste på det minste nivået, men det var aldri ein stopp. So sat eg her og sjekka litt rundt ein prosessor til ein berbar pc og kom inn på ein minitest:
Det kan kanskje vere at det eg opplevde var at Ubuntu krevde litt for mykje av maskineriet slik at temperaturen aldri datt under det som var grensa for å stoppe vifta. Eg sjekka og såg at temperaturar på prossoren på like under 50 grader.
Ubuntu er Debian-basert og der er det høge krav til kva som kjem med. Debian si stabile utgåve ligg ikkje på «the bleeding edge». Debian 5.05 er basert på eldre kjerne og er meir restriktive med kva som vert installert. Debian er ein sterk støttespiller av fri programvare og det set sine grensar for kva som blir med i forhold til Ubuntu. Diverre passa ikkje Debian 5.05 til maskina mi. Det rimelege Broadcom 4315-kortet var ikkje støtta av kjerne 2.6.26 og ville difor ikkje fungere med Debian 5.05. Det merkeleg er at det har fungert fint med Ubuntu 8.04 LTS, men som sagt er det ein viss skilnad mellom standard Debian og Ubuntu.
Eg testa deretter openSUSE 11.3 med installasjon over nettverket/internett. Det som var merkeleg her var at den vesle installasjons-cden såg Broadcom-kortet, men år eg hadde installert openSUSE 11.3 så fekk eg ikkje det til å virke. Alt var på, men ikkje kul om eg fekk det til å virke. Eg er visst ikkje aleine med problemet.
Det kan vere at eg prøver meg att, men eg vurderer å anskaffe ei standard maskin. Ei lita nettbok med avgrensa oppløysing på skjermen er ikkje så godt å jobbe med når ein skal prøve ut noko nytt.
Eg var skuffa over 10.04 LTS når han vart slept i slutten av april 2010. Det første eg la merke til var at eg ikkje fekk han til å slutte å autolaste og vise innhald på diskar og einingar som vert kopla til.
Sidan det no er gått vel 2 månadar sidan han kom, tenkte eg skulle teste han på mi HP Compaq Mini 730eo. Installasjon gjekk greitt og eg lasta ned vel 220 MB med oppdatering inklusiv ny kjerne. Det var ein del nedlastingar med installasjon i starten, så det var ikkje uventa at vifta gjekk heile tida. Men eg byrja å stusse litt når maskina stod så å sei inaktiv i lengre tid og vifta ikkje stoppa. Søkte difor på nettet etter ubuntu 10.04 fan control og fann at det var mange som hadde problem med viftestyringa. Sensorar vart ikkje oppdaga og vifta gjekk. Verre var det med dei som hadde maskiner som vifta ikkje starta på. Maskina sloknar på grunn av varme.
Nei, Canonical dette er skikkeleg dårleg. 10.04 skal vere ein Long Time Support versjon som har høgare kvalitet og stabilitet enn dei ordinære versjonane. Kanskje er det tilfeldig at to av tinga eg treng er defekt.
I går lærte eg noko nytt. Eg fekk inn ei 3 år gamal HP 510 som i førstninga såg ut til å fungere upåklageleg. Dei som hadde ho hadde opplevd at ho brått slo seg av med ujamne mellomrom. Eg sette ho i støpselet og slo ho på. Maskina fungerte heilt fint ei lang stund. Eg la merke til at batteriet ikkje ville ta lading, men det er ikkje uvanleg at batteri er kaputt på gamle maskiner.
Eg sjekka kva for prosessar som Windows køyrte og om det var noko som hadde snike seg inn i oppstarten som kunne tyde på at ho var infisert av eit eller anna. Alt såg heilt fint ut og eg hadde sågar tenkt å friskmelde ho. Men brått slo ho seg av utan forvarsel. Det første som slo meg var overoppheting. Eg fekk blåst reint vifte og kjøleribber med pressluft. Starta maskina att, men ho slo seg av igjen etter ei lita stund. Eg var inne i BIOS og sette opp at vifta skulle gå når maskina var på. Det såg det ut til at maskina gjekk greitt, men eg var litt att og fram og det var pausar i løpet av testane så det var andre ting som gjorde det. Det enda uansett med at eg til slutt ikkje greidde å starte maskina att. Når eg trykte på av/på-knappen, blinka straumdioden men ingen ting skjedde. Eg såg meg nøydd til å dra nedom jobb for å få ut disken og sikre data frå han. Det er i slike situasjonar ein skjønar kor viktig det er å ta backup.
På jobben såg eg at eg hadde eit 90 watts HP straumadapter til ei eldre maskin. Volt, amper og pluggen stemde med HP 510. Maskina starta opp med ein gong. Eg la merke til at batteriet byrja å ta lading. Det var berre å setje igong utkopieringa og krysse fingrane for at det gjekk. Maskina oppførte seg eksemplarisk heilt til eg avslutta Windows. Ingen krasj, plutselege stopp eller anna tull.
Årsak til problema
Det orginale straumadapter var forlagt og det var kjøpt inn eit 90 watts universaladapter på Elkjøp. Om ein les på det, skulle det greie å dra rundt maskina, men det har nok mangla litt. Det som har skjedd er at maskina har gradvis tappa ut batteriet når ho har gått på straum. Har ho vore lagt bort utan å vere påslått, har adapteret lada opp batteriet. Men når batteriet er på tilnærma 0% byrjar problema.
Lærdomen er å passe på å skaffe seg eit skikkeleg adapter. Skal ein gå for universal adapter bør ein gå for 120 watt når maskina har hatt eit 90 watt adapter og 90 watt når maskina har hatt eit 65 watt adapter. Eg såg på ClasOhlson at adapteret på 90 watt ikkje ville greidd å fylt krava HP 510. Det mangla noko på amperen når ein kom opp i spenning på 18-22 volt. Kanskje ein ikkje bør sjå så nøye på det som er skrive. For på universaladpateret som var kjøpt stemte volt og amper, men i praksis var det litt for lite.
Arild Bjørk 